Zgodnie z najnowszymi zamierzeniami Ministerstwa Finansów, do przepisów ustawy o CIT zostanie wprowadzona klauzula ograniczająca możliwość skorzystania ze zwolnienia podatkowego obejmującego dywidendy oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych.

Zwolnienie od podatku dochodowego dywidend oraz innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych reguluje obecnie art. 20 ust. 3 oraz art. 22 ust. 4 ustawy o CIT. Zwolnienie to zostało wprowadzone do ustawy jako implementacja postanowień Dyrektywy Parent Subsidiary, która reguluje zwolnienie dywidend, wypłacanych przez spółki zależne ich spółkom dominującym, z podatku potrącanego u źródła dochodu, a także eliminację podwójnego opodatkowania takiego dochodu na poziomie spółki dominującej.

Zwolnienie to generalnie dotyczy dywidend wypłacanych np. ze spółki polskiej do spółki mającej siedzibę lub zarząd na terytorium państwa Unii Europejskiej bądź EOG i odwrotnie. Może ono zostać zastosowane po spełnieniu łącznie następujących warunków:

  1. wypłacającym dywidendę oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest spółka mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  2. uzyskującym dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w pkt 1, jest spółka podlegająca w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania;
  3. spółka, o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1;
  4. spółka, o której mowa w pkt 2, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania.

Dyrektywą 2015/121 z dnia 27 stycznia 2015 r. Rada Unii Europejskiej zmieniła Dyrektywę Parent Subsidiary, wprowadzając do niej klauzulę przeciwko unikaniu opodatkowania. Argumentacją do tej zmiany jest potrzeba ochrony przed nadużyciami podatników, do których Dyrektywa znajduje zastosowanie. Cytowana Dyrektywa nakłada na państwa członkowskie obowiązek implementacji jej przepisów najpóźniej do końca 2015 r. Zawiera ona jednak minimalny zakres klauzuli, jednak państwa członkowskie mogą wdrożyć bardziej rygorystyczne postanowienia.

W związku z tym wymogiem przygotowany został projekt ustawy z dnia 27 kwietnia 2015 r. Projektowane przepisy wyłączą możliwość stosowania zwolnienia w sytuacjach, jeżeli wypłata dywidendy nastąpi w związku z zawarciem umowy, transakcji lub dokonaniem innej czynności prawnej, a jej głównym bądź jednym z głównych celów było uzyskanie zwolnienia dywidendowego. Zwolnienie nie powinno być stosowane jeżeli powyższe czynności nie odzwierciedlają rzeczywistości gospodarczej. Następuje to wtedy, gdy nie zostały one dokonane z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, a ich skutkiem jest w szczególności przeniesienie własności udziałów (akcji) spółki wypłacającej dywidendę lub osiągnięcie przez tę spółkę przychodu (dochodu), wypłacanego następnie w formie dywidendy.

W uzasadnieniu do projektu ustawy przedstawiono przykładową sytuację, która według poglądu ustawodawcy narusza istotę Dyrektywy. Spółka dominująca przenosi na spółkę zależną wartość niematerialną i prawną (np. znak towarowy), następnie spółka dominująca korzysta z niej, w zamian uiszczając opłaty licencyjne na rzecz spółki zależnej. Spółka zależna uzyskany dochód transferuje do spółki dominującej wypłacając na jej rzecz dywidendy. Zgodnie z tezami uzasadnienia do projektu ustawy, taka dywidenda nie będzie korzystała ze zwolnienia przewidzianego w przepisach ustawy CIT.